【台文世界】Chêng-ì chhim-chhim Tō-chiong-chùn

Chhiáⁿ an-chong NunitoPOJ jī-hêng, phòe-ha̍p Firefox Browser lâi tha̍k.
請安裝NunitoPOJ字型,配合Firefox瀏覽器來讀

◉Kang Kun-hong

Khiā-ke bô gōa-hn̄g ê só͘-chāi ū chit tiâu chùn-kau, bē-su chù-tiāⁿ hó-hó, gún-tau ū kúi-nā tē lâng, bô-lūn án-chóaⁿ poaⁿ-sóa, lóng kiau i sio-óa. I tō chhin-chhiūⁿ châi-tòa, kā chit-tè thó͘-tē chhiâⁿ-ióng lâng ê khùi-la̍t, ûn-ûn-á lâu ùi góa ê sim-koaⁿ-íⁿ-á, tiām-chēng lâu ji̍p–khì góa ê kì-tî lāi-té. Chit-tiâu tī Chu-lô-siâⁿ sai-lâm-pêng ê chùn-kau hō-chò Tō-chiong-chùn, goân-té sī Chheng-kok sî-tāi ê Chiong-kun-chùn kap Tō-iâ-chùn, āu–lâi chiah kap chò-hóe. Góa chò gín-á ê sî, chhiâng-chāi tîⁿ-tòe a-kong ê sin-khu-piⁿ, thiaⁿ i kóng-hāu-hia kóng-pn̄g-lē. A-kong kóng: “Chit-tiâu chùn-kau kàu Chheng boa̍t, chúi tō pìⁿ kah poe-poe, tiāⁿ-tiāⁿ bē chiâu-ûn, lâu kàu Ka-gī tō lóng hō͘ lâng cha̍h liáu-liáu. Tian-tó lán chia hō͘ lâng hō chò Chúi-khut-thâu, soah bô chúi thang iōng. Sī Ji̍t-pún lâng khòaⁿ bē-chò-tit, chiah koh ùi Pat-chiáng-khe ê chúi-thâu Chhiah-lân-khe, khioh-chúi ji̍p-lâi Tō-chiong-chùn, bô, tō chai khó͘ ah!”

Só͘-pái, Tō-chiong-chùn put-koán-sî chúi lóng sī tīⁿ-tīⁿ-tīⁿ. A-kong nā-sī beh ak-chhài, tō chi̍t hù píⁿ-taⁿ taⁿ nn̄g-kha soān-tháng, khiā-tī kau-á-kîⁿ, chiàⁿ-pêng, tò-pêng lóng sió-khóa-á àⁿ chi̍t ē, chúi tō sûi té-tīⁿ. Nn̄g-saⁿ-ē-chhiú, cha̍p-thóng-lêng ê chhài tō lóng ak-hó ah. Hit ê sán-thiu m̄-koh kha-chhiú mé-lia̍h, koh lio̍h-lio̍h-á khiau-ku ê pōe-iáⁿ, ná chin-chhiūⁿ bú-kiap-phìⁿ lāi-té ê choa̍t-sè ko-chhiú.

Gín-á-lâng siōng-hèng o̍h tōa-lâng choh khang-khòe. Ū-chi̍t-ji̍t, góa thàn a-kong bô chù-ì, thau-thau-á kā soān-tháng taⁿ–leh beh chhiūⁿ-chúi, ná-chai soah tāng-thâu-khin, kui-sin-lâng chai lo̍h–khì chúi-té, hiám-hiám-á hō͘ chúi lâu–khì. Hó-ka-chài góa hit ê káⁿ-ná bú-lîm-ko-chhiú ê a-kong, thiaⁿ-tio̍h siaⁿ, kín chông-óa kā góa hô͘ khí–lâi, bô, góa chit-siaⁿ tō khì kìⁿ kong-má ah! M̄-chai sī siuⁿ-gia̍t á-sī siuⁿ hó-táⁿ, góa bô in-ūi án-ne tō kiaⁿ kah m̄-káⁿ óa chùn-kau. Góa sù-siông bán lō͘-piⁿ ê chhiah-cha-bó͘ ê hio̍h-á kap hoe, phiaⁿ lo̍h–khì pàng chúi lâu, góa chiah kiau in cháu sio-jiok, chia̍p-chia̍p chông kah kui sin-khu kōaⁿ. Gún bú–á chhiâng-chāi mā liām kóng ún-tàng sī góa tú chhut-sì ê sî, a-má kā góa chò-táⁿ hit liap chio̍h-thâu siuⁿ tōa-lia̍p, góa chiah ē lóng m̄ kiaⁿ sí.

A-pah ū chi̍t ê leh khí hoàn-chhù ê ōaⁿ-thiap–ê, hit sî i tī Tō-chiong-chùn óa chhī-lāi hit thâu khí chi̍t pâi saⁿ-chàn-lâu-á, chi̍t-chhut-mn̂g bô nn̄g-pō͘-hn̄g tō sī chùn-kau. Bē kàu bóe-á chhun saⁿ keng, i beh kó͘-bú gún pâ lóng bé lo̍h–lâi, kóng kè-siàu ē pàng khah nńg, āu-ji̍t-á thang hō͘ gún saⁿ hiaⁿ-tī-á chi̍t lâng chi̍t keng. A-pah thiaⁿ-liáu sui-jiân sim-thâu ngiau-ngiau, lō͘-bóe soah bô bé. Sū-āu thiaⁿ a-bú kóng, hit-tong-sî in nn̄g ê lāu–ê, siūⁿ–tio̍h góa hiám-khì hō͘ chúi lâu–khì, chū án-ne tio̍h-chheⁿ-kiaⁿ, siūⁿ-kóng siuⁿ óa chùn-kau, bān-put-hēng ū sit-kak-chhat, khàu hông thiaⁿ mā bô hāu. Hiān-chhú-sî hia ê chhù, kè-siàu hoan leh kúi nā pōe, kiàn-pái nā kóng-khí, gún lāu-pē tō ná bûn-bûn-á chhiò, ná phì-siùⁿ ka-tī miā té bô tài-châi. Góa chai, i sim-koaⁿ-thâu kā kiáⁿ khòaⁿ pí it-chhè koh khah tāng, m̄-koh lóng bē kóng-chhut-chhùi, che tō sī in hit-iân–ê chò lâng pē-bú ê thiàⁿ.

Put-jî-kò, góa hak-chhù iáu-sī hak tī Tō-chiong-chùn piⁿ-á. Góa ē kā chhiah-cha-bó͘ ê hio̍h-á kiau hoe phiaⁿ-ji̍p–khì; mā ē sòa-chhiú bán chi̍t lúi âng koh tōa-lúi ê teng-á-hoe tàn-ji̍p–khì chùn-kau. Bô-kâng–ê sī tī kau-á-kîⁿ kap hoe leh cháu-sio-jiok ê ōaⁿ choh gún kiáⁿ; sio-siāng–ê sī thiàⁿ sī-sè ê jîn-lûn thian-sèng. Sui-bóng kiau Ka-lâm-tōa-chùn bē pí-phēng–tit, m̄-koh Tō-chiong-chùn ùi Chháu-tē-bóe, Kak-á-liâu, Âng-chhù-hiā lâu hiòng Tōa-khe-chhù, Chúi-khut-thâu, Āu-thâm; chùn-kau-chúi chah–tio̍h Chhiah-lân-khe, Pat-chiáng-khe ê oa̍h-le̍k, hō͘ Ka-gī-koān-chhī sai-lâm pêng nn̄g pah gōa kah ê chhân-hn̂g, ū khùi-la̍t iúⁿ-chhī tī chia seⁿ-thòaⁿ ê kúi-nā tē lâng. Hō͘ Tō-chiong-chùn im-kòe ê chhân-thô͘ ē liâm–lâng, liâm-tiâu gún sè-thoân-sè ê kì-tî. Chùn-kau-piⁿ ê kò͘-sū, ē it-ti̍t kóng-lo̍h–khì.

我有話要說